Moyni, dvigatel havo filtrini va salon havo filtrini o‘zingiz almashtirish pulni tejashi mumkin, ammo kichik xatolar qimmatga tushadigan muammolarga olib kelishi mumkin.
Oddiy texnik xizmat ko‘rsatish uchun butun dam olish kunlarini garajda o‘tkazish shart emas. Moy va filtrlarni almashtirishni ko‘plab avtomobil egalari o‘zlari bajara oladi, buning uchun to‘g‘ri qismlardan foydalanish, avtomobil ishlab chiqaruvchisining talablariga rioya qilish va mayda tafsilotlarga e’tibor berish zarur.
Ishni boshlashdan oldin yangi moy filtri, dvigatel havo filtri va salon havo filtrini tayyorlab qo‘ying. Shuningdek, yangi dvigatel moyi, moyni yig‘ish idishi, asosiy qo‘l asboblari, zarur bo‘lsa moy filtri kaliti, mos tozalash vositasi va dinamometrik kalit kerak bo‘ladi.
Avval kapotni oching va moy quyish bo‘g‘zining qopqog‘ini yeching. Bu eski moy oqib chiqayotganda dvigatelga havo kirishiga imkon beradi va moyning osonroq oqishiga yordam beradi.
Moyni hali iliq paytida to‘king. Iliq moy osonroq oqadi va undagi muallaq iflosliklarni dvigateldan olib chiqishi mumkin.
Uzoq safardan keyin moy to‘kish tiqinini darhol yechmang. Issiq moy jiddiy kuyishga olib kelishi mumkin. Avtomobil ostiga kirishdan oldin dvigatel xavfsiz ishlash haroratigacha sovishi uchun yetarli vaqt bering.
Avtomobil ishonchli tayanchlarga qo‘yilgach, dvigatelning pastki himoya qoplamasi moy karteri yoki moy filtriga yetishni to‘sib tursa, uni yeching.
To‘kish tiqini ostiga moy yig‘ish idishini qo‘ying. Tiqinni mos kalit bilan bo‘shating, so‘ng uni qo‘lda burab chiqarishni tugating. Tiqin chiqqanida moyga belanmaslik uchun qo‘lingizni tezda chetga oling.
Moy to‘liq oqib chiqishini kuting. Ishning bu bosqichida shoshilishning hojati yo‘q.
To‘kish tiqinini qayta o‘rnatishdan oldin uning zichlovchi shaybasini tekshiring. Agar u ezilgan, qattiq deformatsiyalangan yoki chuqur tirnalgan bo‘lsa, qayta ishlatmasdan almashtiring.
Avval eski moy filtrini qo‘lda bo‘shatib ko‘ring. Agar u qotib qolgan bo‘lsa, ixcham universal moy filtri kaliti uni bo‘shatish uchun zarur bo‘lgan qo‘shimcha ushlash kuchini beradi.
Filtr aylana boshlagach, asbobni olib, ishni qo‘lda yakunlang. Ayrim filtrlarning rezbasi ancha uzun bo‘ladi, shuning uchun shoshilmang va moy yig‘ish idishini uning ostida tuting.
Yangi filtrni o‘rnatishdan oldin dvigateldagi o‘rnatish yuzasini mos avtomobil tozalash vositasi bilan tozalang.
Yangi filtrning rezina qistirmasiga yupqa qatlamda yangi dvigatel moyi surting. Bu qistirmaning to‘g‘ri o‘rnashishiga yordam beradi va o‘rnatish paytida yopishib qolishi yoki shikastlanishi ehtimolini kamaytiradi.
Avtomobil yoki filtr ishlab chiqaruvchisi boshqacha ko‘rsatma bermagan bo‘lsa, yangi moy filtri odatda qo‘lda o‘rnatilishi kerak. Uni kalit bilan haddan tashqari qattiq tortish keyingi texnik xizmatda filtrni yechishni juda qiyinlashtirishi va qistirmani shikastlashi mumkin.
To‘kish tiqinini dastlabki bir necha aylanishda qo‘lda burab kiriting. Bu rezbaning qiyshiq kirishining oldini olishga yordam beradi, aks holda alyuminiy moy karteridagi rezba shikastlanishi mumkin.
Yakuniy mahkamlash uchun dinamometrik kalitdan foydalaning va avtomobilning texnik xizmat ma’lumotlarida ko‘rsatilgan tortish momentiga rioya qiling. Masalan, 35 N·m taxminan 26 funt-futga teng, ammo to‘g‘ri qiymat avtomobil va dvigatelga qarab farq qiladi.
To‘kish tiqiniga xizmat ko‘rsatishda tortish momentini hech qachon taxminan tanlamang. Ortiqcha mahkamlash rezbani shikastlashi, yetarlicha mahkamlamaslik esa tiqindan moy sizishiga olib kelishi mumkin.
To‘kish tiqini va yangi filtr o‘rnatilgach, yechilgan dvigatel qoplamalarini qayta o‘rnating va avtomobilni xavfsiz tushiring.
So‘ng ishlab chiqaruvchi tavsiya qilgan dvigatel moyini quying.
Moy sathini to‘g‘ri belgilash yangi filtrni o‘rnatish kabi muhim.
Shchupni tekshirmasdan tavsiya etilgan butun hajmdagi moyni dvigatelga quyib yubormang. Kerakli moy miqdori dvigatel, filtr va avtomobilga qarab o‘zgarishi mumkin.
Dvigatel havo filtrining tashqi ko‘rinishi chalg‘itishi mumkin. Eski filtr tashqaridan unchalik iflos ko‘rinmasa ham, uning filtrlovchi materiali mayda chang, kir va chiqindilarga to‘lib qolgan bo‘lishi mumkin.
Filtr tiqilib borgani sari havo oqimiga qarshilik ortadi. Dvigatel shu qarshilikni yengib ishlashiga to‘g‘ri keladi, bu esa uning samaradorligi pasayishiga va yonilg‘i sarfi oshishiga sabab bo‘lishi mumkin.
Yangi filtrni o‘rnatishdan oldin filtr korpusini tekshiring va to‘plangan kir hamda chiqindilarni tozalang.
Korpusdagi bo‘sh chang va chiqindilarni olib tashlash uchun changyutgich foydali bo‘lishi mumkin. Mos joylarda biroz nam matodan ham foydalanish mumkin, lekin yangi filtrni o‘rnatishdan oldin korpus butunlay quruq ekaniga ishonch hosil qiling.
Yangi filtr o‘z ariqchalariga to‘g‘ri o‘rnashgani va butun perimetri bo‘ylab zich yopishganiga ishonch hosil qiling. Ko‘zga ko‘rinadigan tirqishlar bo‘lmasligi kerak.
Filtr to‘g‘ri o‘rnashmagan bo‘lsa, filtrlanmagan havo filtrni chetlab o‘tib, dvigatelga kirishi mumkin.
Korpusni yoping va barcha qisqich yoki mahkamlagichlar to‘g‘ri mahkamlanganiga ishonch hosil qiling.
Avtomobil ishlab chiqaruvchisi tavsiya qilgan almashtirish oralig‘iga rioya qiling. Agar avtomobil muntazam ravishda asfaltlanmagan, chang yo‘llarda yoki odatdagidan juda iflos sharoitlarda yursa, filtrni tez-tez almashtirish talab qilinishi mumkin.
Salon havo filtrining vazifasi boshqa: u yo‘lovchilar bo‘limiga kirayotgan havoni tozalashga yordam beradi.
Amaliy texnik xizmat jadvali sifatida uni yiliga kamida bir yoki ikki marta tekshirish ma’qul, biroq tegishli oraliq avtomobil, iqlim va haydash sharoitlariga bog‘liq.
Salon filtrlariga chang, gul changi, barglar va namlik ta’sir qiladi. Vaqt o‘tishi bilan to‘plangan chiqindilar havo oqimini cheklashi va yoqimsiz hidlar paydo bo‘lishiga sabab bo‘lishi mumkin.
Iqlim nazorati tizimi ishlayotganida havo chiqarish teshiklaridan kelayotgan oqim sezilarli darajada susaysa yoki oynalar osonroq terlasa, salon havo filtrini tekshiring.
Ko‘plab avtomobillarda filtr qo‘lqop qutisi ortida joylashgan, ammo aniq joylashuvi farq qiladi.
Filtr olingach, korpusni tekshiring. Ichkarida barglar, mayda chiqindilar va boshqa narsalar to‘planishi mumkin.
Yangi filtrni o‘rnatishdan oldin chiqindilarni changyutgich yoki toza mato bilan olib tashlang.
Agar chiqindilar isitish, shamollatish va havoni konditsiyalash tizimining ichiga chuqurroq tushsa, oxir-oqibat ventilyatorga yetib borishi va u ishlaganda taqillash yoki shitirlash tovushlarini keltirib chiqarishi mumkin.
Yangi salon filtrining chetida odatda havo oqimi yo‘nalishini ko‘rsatuvchi strelka bosilgan bo‘ladi.
Filtrni faqat eski filtr qanday joylashganiga qarab o‘rnatmang. Havo oqimi belgisini va avtomobil ishlab chiqaruvchisining ko‘rsatmalarini tekshiring.
Yangi filtrni to‘g‘ri yo‘nalishda kiriting, qopqoqni qayta o‘rnating va barcha qisqichlarni mahkamlang. Qo‘lqop qutisining cheklagichlari yoki dempferlarini avvalgi joyiga qaytaring.
Ish tugadi.
Oddiy texnik xizmatni o‘zingiz bajarish faqat ish haqi xarajatini tejashdan iborat emas. Bu qanday qismlar o‘rnatilayotgani va ish qanday bajarilayotganini bevosita nazorat qilish imkonini ham beradi.
Filtr korpusini shaxsan tozalab, to‘kish tiqinining rezbasini tekshirib, yangi filtrni to‘g‘ri o‘rnatib va tiqinni belgilangan moment bilan mahkamlaganingizda, aynan nima qilinganini bilasiz.
Eng muhimi — shoshilmaslik. To‘g‘ri almashtirish qismlaridan foydalaning, ishlab chiqaruvchining texnik xizmat ma’lumotlariga rioya qiling va dvigatelni ishga tushirish yoki yo‘lga chiqishdan oldin ishingizni yana bir bor tekshiring.
Sarflanadigan qismlarni muntazam almashtirish va texnik xizmat hisobini yuritish kichik muammolarning qimmat ta’mirga aylanishining oldini olishga yordam beradi.