Te Slim voor Zijn Eigen Goed: Wanneer Moderne Autotechnologie Meer Schaadt Dan Helpt

Moderne auto's zijn uitgerust met allerlei geavanceerde functies, dus het lijkt ondenkbaar dat een van hen de zaken daadwerkelijk slechter zou kunnen maken. ABS, stabiliteitscontrole, stuurbekrachtiging en remmen, airbags en een lange lijst van andere opties waar vroege Sovjet-compactauto's niet eens van droomden — dit alles lijkt onmiskenbare vooruitgang. In situaties waarin een bestuurder aarzelt of de controle verliest, zou de elektronica moeten ingrijpen en de situatie redden.

Maar zo eenvoudig is het niet. En veel bestuurders zijn steeds ontevredener met bepaalde moderne ontwerpkeuzes.

Neem de parkeerrem. Vroeger zat de handrem binnen handbereik van de bestuurder. In een noodgeval vond je hand hem direct. Het was een volledig onafhankelijk remsysteem, ongeacht of de motor liep of niet. Als de hoofdremmen het begaven, greep de bestuurder instinctief naar de handrem.

Toen veranderde er iets. De hendel verdween, vervangen door een elektronische parkeerrem. Zet de motor uit — en plotseling is er helemaal geen "handrem" meer. Wat nog erger is, in veel auto's vereist het in- of uitschakelen ervan navigeren door menu's op het scherm. Wat als je onmiddellijk moet handelen? Hoeveel bestuurders zouden dat voor elkaar krijgen onder stress? Feitelijk wordt de auto zonder echte noodremmogelijkheid gelaten.

Laten we het nu over elektrische ramen hebben. Ze zijn onmiskenbaar handig: druk op een knop en het glas beweegt. Geen gezeul meer, en de bestuurder kan zelfs de ruit van de passagier bedienen. Maar er is ook een serieus nadeel. Stel je een crash voor — de auto kantelt, airbags klappen uit, chaos overal. Iedereen zou snel een handmatige raamzwengel kunnen vinden. Maar waar zit nu precies de juiste knop? En werkt het nog wel na de impact?

Een andere moderne "speelgoed" is keyless entry — in wezen een gift aan autodieven. Loop naar het voertuig en het ontgrendelt zichzelf automatisch.

Fysieke knoppen verdwijnen ook snel, bijna volledig vervangen door touchscreens. Een echte, tactiele knop is bijna een luxe functie geworden (bekijk Bugatti maar eens). Toch is het algemeen bekend dat mensen moeite hebben met touchbediening, vooral zonder te kijken. Wat gebeurt er als je een beslissing moet nemen op snelwegsnelheid? De bestuurder raakt geïrriteerd, afgeleid — en hoe beïnvloedt dat de anderen op de weg? Een onbedoelde aanraking op de verkeerde plek, en je activeert mogelijk iets wat je niet wilde aanraken.

Auto's zijn te ingewikkeld geworden. Veel bestuurders begrijpen niet de helft van de functies van hun voertuig — net als smartphones. Niet iedereen kan eenvoudig meer schakelen van grootlicht naar dimlicht. Je ziet constant auto's 's nachts rijden zonder verlichting omdat de schakelaar niet in automatische modus staat. Bestuurders voelen zich steeds meer als buitenstaanders in een wereld van knipperende iconen, waarschuwingsboodschappen en eindeloze menu's binnen menu's. Zelfs afstemmen van het ene radiostation naar het andere is vandaag de dag moeilijker dan het 50 jaar geleden was. En wat is er met de obsessie van autofabrikanten voor secundaire functies zoals "concertzaal" audio presets? Dit alles zou zinvol kunnen zijn in een perfect afgestelde zelfrijdende auto, waar verveelde passagiers alleen op zoek zijn naar entertainment.

Er is ook een ander probleem: moderne systemen creëren een gevaarlijk gevoel van onaantastbaarheid. Het idee is dat de elektronica van de auto alles zal regelen. Dus onervaren bestuurders rijden met hoge snelheid over ijzige wegen, ervan overtuigd dat het voertuig de zaken zal regelen in een gladde bocht. Dat doet het niet — nog niet. De auto is gewoon niet zo slim. Maar de bestuurder weet dit niet. De handleiding legt het ook niet uit — ervan uitgaande dat iemand ze nog leest. Consumenten worden aangemoedigd om te geloven dat een nieuwe auto elk probleem zelf oplost.

Dat is waarom cabaretiers al lang grappen maken over waarom er vroeger minder ongelukken waren ten tijde van paardenkoetsen. Uiteindelijk was er altijd nog een ander hoofd dat nadacht.